Osiedle robotnicze kopalni „Marcel” w Radlinie

Miejscowość:
Radlin
Odsłuchaj tekst
Dodaj do planera

Osiedle robotnicze w Radlinie zbudowano na przełomie XIX i XX wieku dla pracowników działającej w mieście od kilkudziesięciu lat kopalni „Emma” (a od 1949 roku „Marcel”). Budynki osiedla stanęły naprzeciwko zabudowań kopalnianych. Są tu wille kadry zarządzającej, domy noclegowe, wielorodzinne familoki czy gmachy użyteczności publicznej. Wśród projektantów kolonii byli sławni architekci, jak np. William Mueller i Hans Poelzig.

O mieście

Radlin jest kilkunastotysięcznym miastem, „wciśniętym” między Rybnik, Rydułtowy, Pszów i Wodzisław Śląski. Do przełomu XVIII i XIX wieku miejscowości tworzące dzisiejsze miasto były typowo rolnicze. Wkrótce jednak zaczęto poszukiwania węgla kamiennego i ruszyły tutaj pierwsze kopalnie. Kopalnia „Emma”, działająca do dziś pod nazwą „Marcel”, została uruchomiona w 1858 roku na terenie wioski Biertułtowy – centralnej części współczesnego Radlina. W następnych latach kopalnia rozbudowała się o elektrownię i koksownię. Dzięki jej działalności dotychczasowa wioska rozwinęła się w niewielkie miasto.

Osiedle robotnicze

Pod koniec XIX wieku właściciel kopalni – berliński przedsiębiorca Fryderyk Friedlaender - podjął decyzję o budowie koloni robotniczej w bezpośrednim sąsiedztwie szybów kopalnianych. Pierwsze domy zaczęły powstawać już w 1897 roku, następne wznoszono do czasów tuż przed I wojną światową. Zatrudniono wybitnych architektów, m.in. Williama Muellera i Hansa Poelziga. Zabudowania osiedla zachowały się do dziś w kształcie bliskim oryginalnemu. Znajdziemy je przy ul. Korfantego oraz jej przecznicach: Irysowej, Czecha, Pocztowej i Mielęckiego. Przy Korfantego zbudowano wille kadry urzędniczej. Za nimi postawiono familoki, dla przeciętnie 4-5 rodzin, z budynkami gospodarczymi na zapleczu. Ceglane gmachy mają najczęściej trzy kondygnacje. Osiedle było zelektryfikowane, z własną siecią wodno-kanalizacyjną. Ponadto powstały noclegownie dla górników–kawalerów, sklep, apteka, gospoda i inne obiekty użyteczności publicznej. Najokazalszą budowlą była szkoła, zamykająca dzisiejszą ul. Mielęckiego. Spośród wszystkich budynków urodą wyróżnia się willa dyrektorska (obecnie kawiarnia „Górnicza Strzecha”), projektu Williama Muellera. Warto także przejść się główną aleją Radlina, tj. ul. Korfantego, z której można zobaczyć zabytkowe zabudowania kopalni „Marcel”, czyli szyb „Wiktor”, budynek dyrekcji i łaźnię.

Wyświetlenia:  356
Lokalizacja:

Ul. Korfantego
Radlin
Gmina: Radlin
Powiat: wodzisławski


Region turystyczny: 
Śląsk, Kraina Górnej Odry
Lokalizacja: 
W mieście
Kategoria: 
Dziedzictwo kulturowe

Informacje ogólne:
Rodzaj obiektu:  Zabytkowa zabudowa

Dostępność Całoroczny
Twoja ocena:
Ocena: 5.0 (Oddano 1 głosy)
Trasa
Trasa
Szlak znakowany
Do startu
Do mety
PDF
KML
GPX
Audiowycieczki
Pliki dźwiękowe
W pobliżu
Pogoda
Katowice
Zakwaterowanie w pobliżu
Wodzisław Śląski
2.77 km
Rybnik
3.76 km
Wodzisław Śląski
4.11 km
Wodzisław Śląski
4.11 km
Gastronomia w pobliżu
Rybnik
0.99 km
Radlin
1.33 km
Rybnik
1.61 km
Rybnik
1.64 km
Wydarzenia w pobliżu
Rybnik
2024-07-14
7.16 km
W programie: występ zespołu "Rekiny z Nacyny" powitanie: Janusz Rzymanek "O profilu Rybnicki Deptak" wirtualne spotkanie: Jacek Kamiński "Rybnik, którego nie ma" kiermasz wydawnictw Muzeum im.o E. Drobnego w Rybniku rozmowa o książce: Bogdan Dzierżawa, Teresa Urbańczyk "Co gwiazda widziała" urodzinowy tort: Julia Korzeniewska słodki poczęstunek: Silesija Kawiarnia
Rybnik
2024-07-18
7.16 km
Zapraszamy na warsztaty malarskie dla dzieci pt.: "Wakacje". Prowadzenie: Brygida Przybyła, rybnicka malarka. Malarstwo to dla niej podróż po krainie piękna i prawdy, która zawsze zaczyna się od zachwytu. Każdy temat wystawy wynika z oczarowania jakimś miejscem, obiektem i jego magią. Malarstwo jest dla niej nie tylko pięknym sposobem spędzania czasu, jest też drogą wnikliwszego postrzegania otaczającego świata, to wciąż nowe wyzwania ,nowa droga poznania. To również droga do podzielenia się wrażeniami i emocjami . Na zajęciach uczestnicy korzystać będą z pasteli, akwareli oraz akrylu.
Rybnik
2024-07-19
7.16 km
Razem z Czesławą Brańską/ "Roszady z Szuflady" stworzymy zwierzątka z jeansu. Ideą spotkania jest propagowanie recyklingu - nie wyrzucaj, wykorzystaj. Prace, po skończonym warsztacie, uczestnicy zabierają ze sobą. Spotkanie dla każdego! Wstęp wolny, bez zapisów.
Rybnik
2024-07-16
7.16 km
Chcesz nauczyć się podstaw kodowania? Przyjdź na zajęcia! Razem z robotem Photon przemierzymy Europę oraz poznamy tajniki pisania podstawowych kodów. Zajęcia dla dzieci w wieku 7-10 lat. Liczba miejsc ograniczona. Prowadzenie: Anna Pozimska. Obowiązują zapisy: halorybnik@gmail.com.
Rybnik
2024-07-17
7.16 km
W ramach cyklicznych spotkań turystycznych, PTTK Rybnik i halo! Rybnik, zapraszają na spotkanie w formie wykładu z Anną Gudzik - autorką lokalnych przewodników i sympatyczką naszego PTTK-u, która opowie najpiękniejszych miejscach Czerwionki-Leszczyn.